Projekti fokusohet tek përpjekjet për të adresuar një prej kushteve më të rëndësishme për një qeverisje lokale të hapur, transparente dhe të përgjegjshme – përfshirjen e qytetarëve në qeverisjen vendore. Kjo iniciativë pason eksperiencën dhe praktikat më të mirë të krijuara nga IDN dhe Balkan Trust for Democracy në Shkodër (2006 – 2008) nëpërmjet mbështetjes së grupeve me bazë komunitare dhe qendrave komunitare si një instrument efikas për të nxitur qeverisjen gjithëpërfshirëse. Qëllimi kryesor i projektit është të përmirësojë qeverisjen lokale nëpërmjet konsolidimit të rolit të komunitetit në proceset e vendimmarrjes lokale si edhe nëpërmjet krijimit të një modeli novator të bashkëpunimit midis autoriteteve lokale dhe komunitetit në Shkodër nëpërmjet qendrës komunitare.

Projekti synon të ndihmojë përfaqësuesit e komunitetit dhe aktorëve të interesuar lokalë të përmirësojnë mobilizimin e qytetarëve, aktivitetet vullnetare dhe iniciativat me bazë të gjerë me qëllim që të rritet pjesëmarrja qytetare në vendimmarrjen lokale mbi çështje të rëndësishme për komunitetin dhe standardin e tij të jetesës. Bashkëpunimi midis komunitetit të qytetarëve dhe autoriteteve vendore do të përbëjë çështjet kryesore ku do të fokusohen aktivitetet e projektit dhe për këtë qëllim strukturat komunitare do të shërbejnë jo vetëm për identifikimin dhe artikulimin e problemet e komunitetit por edhe për zgjidhjen e tyre nëpërmjet pjesëmarrjes aktive në proceset lokale të politikë-bërjes dhe vendimmarrjes. Iniciativa e IDN konsiston në një sërë aktivitetesh që synojnë promovimin e praktikave të suksesshme në rajone të tjera të qytetit dhe konsolidimin e kapaciteteve të koordinatorëve të Qendrave Komunitare për të funksionuar si përfaqësues realë të komuniteteve të tyre. IDN do të nxitë ekspertët e Qendrës Komunitare Nr. 1 që të ndajnë njohuritë e tyre, teknikat, informacionin, instrumentet dhe aftësitë me grupe të reja komunitare për të identifikuar problemet dhe prioritetet e komunitetit si edhe për të implementuar projektet e tyre, duke njohur kështu vlerën e burimeve të komunitetit.

Projekti do të zgjasë 6 muaj dhe do të implementohen nën drejtimin dhe konsulencën e Znj. Voltana Ademi.

Titulli i Projektit: Për një qeverisje të mire në Shkodër

Mbështetur nga Balkan Trust for Democracy (BTD)

Kohëzgjatja: 12 muaj (1 July 2007 – 30 June 2008)

Vendi: Shkodër, Shqipëri

Ky projekt do të nxisë përfshirjen qytetare në vendimmarrje nëpërmjet krijimit të grupeve të reja me bazë komunitare (GBK) dhe qendrave komunitare si edhe forcimit të atyre ekzistuese. Gjithshtu, projekti do të krijojë një bashkëpunim më aktiv midis pushtetit vendor në Shkodër dhe organeve të zbatimit të ligjit. Nëpërmjet kësaj iniciative IDN do të synojë krijimin e një modeli të monitorimit qytetar ndaj performancës së autoriteteve vendore dhe rritjen e përgjegjshmërisë së tyre.

Projekti në thelb përbën një iniciativë të pjesëmarrjes së komunitetit ku anëtarë të tij do të përfshihen në të gjitha aktivitetet e projektit: takime me komunitetin, krijimi i grupeve me bazë komunitare dhe qendrave komunitare, iniciativa komunitare etj. Për më tepër, projekti do të intensifikojë pjesëmarrjen qytetare në zhvillimin e komunitetit të tyre. Kjo eksperiencë do t’i fuqizojë ata të angazhohen ndjeshëm në procese të ngjashme në mbarë rajonin dhe do tu ofrojë atyre instrumentet e duhura për të kuptuar procesin e politikë-bërjes, për të projektuar pjesëmarrjen e tyre në këto procese dhe për të përjetuar ndryshimin që mund të sjellë përfshirja e tyre. Vëmendje të veçantë do t’i kushtohet në këtë kontekst pjesëmarrjes së femrave.

Implementimi i procesit të decentralizimit – me më shumë kompetenca dhe burime për pushtetin vendor – do të kontribuojë njëkohësisht në këtë iniciativë pasi aktorët e interesuar do të mund të përdorin në mënyrë efikase instrumentet dhe aftësitë e marra nga ky projekt në fusha të tjera të rëndësishme. Së fundmi, me zgjerimin e proceseve decentralizuese, komuniteti i donatorëve do të jetë më i ndjeshëm ndaj nevojave të pushtetit vendor.

Faza e fundit do të përfshijë organizimin e një seminari rajonal mbi mësimet e marra me përfaqësues të GBK dhe qendrave komunitare të cilët do të ndajnë me njëri tjetrin eksperiencat e tyre dhe do të hartojnë plane e ide konkrete për vazhdimësinë e këtij procesi në lagje të tjera të qytetit të Shkodrës.

Titulli i Projektit: Promovim i praktikave të mirë-qeverisjes nëpërmjet Ndërlidhësit Komunitar

Mbështetur nga: Ambasada e SHBA në Tiranë

Kohëzgjatja: 12 muaj (2007 – 2008)

Vendi: Durrës, Shqipëri

IDN ka filluar zbatimin e një projekti një vjeçar i cili fokusohet tek përpjekjet për të forcuar lidhjet midis komunitetit të qytetarëve dhe sistemit të qeverisjes lokale dhe për të ndërtuar struktura të qëndrueshme të cilat do të plotësonin boshllëqet në komunikimin midis institucioneve lokale dhe qytetarëve. Kjo iniciativë përfshin tendencat aktuale dhe prioritetet e decentralizimit duke sjellë sistemin e qeverisjes lokale më pranë qytetarit. Në mënyrë që të adresojë këto prioritete IDM do të përdorë një model efikas të qeverisjes përfshirëse – ndërlidhësin komunitar (NK) si një strukturë që qëndron midis komunitetit dhe qeverisjes vendore.

Në vijim të një eksperience të gjatë me projekte të cilët promovojnë qeverisjen përfshirëse, gjatë vitit 2006 IDN ka zhvilluar një set udhëzimesh dhe detyrash funksionale në lidhje me rolin e NK. Ky projekt synon të institucionalizojë modelin e NK dhe të ofrojë asistencë në krijimin e kapaciteteve për mirëfunksionimin e strukturës së ndërlidhësit komunitar. Përzgjedhja e Bashkisë së Durrësit për këtë projekt vjen pas një fushate të gjerë sensibilizimi me përfaqësuesit e pushtetit vendor dhe përbën një përgjigje efektive të interesit të qytetarëve të kësaj bashkie ndaj strukturës së NK të vërejtur gjatë një anketimi të IDN (mbi 80% e të anketuarve në Durrës mbështesnin zbatimin e modelit të ndërlidhësit në bashkinë e tyre).

Projekti në Durrës fokusohet në katër aspekte si më poshtë:

Institucionalizimi i modelit të NK nga autoritetet vendore të Durrësit, bazuar në konsultimet me qytetarët dhe mbështetjen e tyre (rreth 40 ndërlidhës komunitarë);
Promovim i mobilizimit komunitar dhe skemave përfshirëse si instrumentet kryesore të cilat udhëheqin punën e NK dhe autoriteteve vendore;
Forcim kapacitetesh në lidhje me instrumente të veçanta për një qeverisje transparente dhe gjithëpërfshirëse me ndërlidhësit komunitarë dhe organe të pushtetit lokal;
Asistencë e drejtpërdrejtë për institucionet e synuara mbi krijimin e partneriteteve nëpërmjet mobilizimit dhe organizimit të komunitetit.

Projekti do të ofrojë një praktikë të mirë për tu ndjekur nëpërmjet rezultateve konkrete në qeverisjen vendore dhe ndërveprimit të përmirësuar midis komunitetit dhe autoriteteve lokale.

Titulli i Projektit: “Vlerësim dhe monitorim i bashkëveprimit të pushtetit vendor me organet e dekoncentruara të pushtetit qendror”
Me mbështetjen e Fondacionit Soros
Grupe të fokusuar në Shkodër, Durrës, Korçë dhe Fier
Ekspertë të Instituti për Demokraci dhe Ndërmjetësim (IDN) dhe Institutit për Kërkime dhe Alternativa Zhvillimi (IDRA) përmbyllën aktivitetet e fazës së parë të komponentit të studimit mbi ndërveprimin e bashkëpunimin midis pushtetit vendor dhe organeve të dekoncentruara të pushtetit qendror. Ky studim zhvillohet në kuadër të projektit të përbashkët të dy organizatave “Vlerësim dhe monitorim i bashkëveprimit të pushtetit vendor me organet e dekoncentruara të pushtetit qendror”. Faza e parë e studimit përfundoi me një seri takimesh në grupe të fokusuara në katër qytete me përfaqësues të grupeve të synuara – pushteti vendor, Agjensia Rajonale e Mjedisit, Drejtoritë Rajonale të Arsimit, Policisë, Prefektursë dhe shërbimit të UK. Përfaqësues të këtyre institucioneve kanë diskutuar në takime të veçanta (gjashtë grupe të fokusuara për çdo qytet) me ekspertë të IDN & IDRA në lidhje me një sërë aspektesh të bashkëpunimit dhe komunikimit midis dy niveleve të qeverisjes. Takimet u zhvilluan në datat 17, 18 Tetor (Durrës, Shkodër) dhe 25, 26 Tetor (Fier dhe Korçë respektivisht).
Ekspertë të IDN & IDRA janë aktualisht në fazën e hartimit & implementimit të një sondazhi me përfaqësues të grupeve të synuara në lidhje me aspektet ligjore, strukturore dhe administrative të ndërveprimit dhe bashkëpunimit midis pushtetit vendor dhe organeve të dekoncentruara të pushtetit qendror. Të dhënat e sondazhit do të publikohen në një CD interaktive në Shkurt 2008 dhe do të përbëjnë pjesë integrale të punës studimore.

Titulli i Projektit: Perceptime shqiptare per integrimin në NATO

Mbështetur nga: Divizioni i Diplomacisë Publike të NATO-s, Brukse

Kohëzgjatja: mars-korrik 2007

Vendi: Tiranë, Durrës, Shkodër, Peshkopi, Elbasan, Korçë, Vlorë, Gjirokastër, Kukës, Berat

Në qendër të këtij projekti ishte një anketim i zhvilluar nga IDN në periudhën mars – maj 2007, në 10 qytete kryesore të vendit, mbi perceptimet e publikut për procesin e integrimit të vendit në NATO. Kampioni i individëve të intervistuar ishte i përqendruar në 6 kategori: administrata qendrore, administrata e pushtetit vendor, OJQ, biznesi, akademia dhe qytetarët. Ishte hera e parë që një anketim i këtij lloji në Shqipëri identifikojë për herë të parë në Shqipëri perceptimet e publikut shqiptar në lidhje me një problematikë të gjerë të procesit të integrimit në NATO si: kërcënimet ndaj sigurisë, reformat integruese dhe përgjegjshmëria e institucioneve në përmbushjen e standardeve, angazhimet e ushtrisë shqiptare në operacione jashtë vendit, aleancat strategjike, mbështetja për dhe pritshmëritë prej anëtarësimit etj. Rezultatet e anketimit u diskutuan në një tryezë të rrumbullakët më 3 korrik 2007, me personalitete të shquara publike, si anëtarë të komissionit parlamentar të integrimit në NATO, specialistë prej sektorit të sigurisë, akademikë, analistë të mediave, përfaqësues të shoqëroisë civile dhe attaché ushtarakë të vendeve anëtare të NATO-s. Në fund të tryezës, bashkë-kryetarët e komisionit parlamentar të integrimit në NATO, z. Pandeli Majko dhe Ferdinand Xhaferri, dhanë mesazhe për bashkërendimin e përpjekjeve të strukturave shtetërore dhe të shoqërisë civile për të çuar përpara procesin e integrimit në NATO të vendit. Rezultatet e anketimit mund t’i lexoni në lidhjen e mëposhtme me variantin elektronik të botimit.

Perceptime shqiptare për integrimin në NATO

Titulli i Projektit: Fuqizimi i grupeve qytetare për llogaridhënien e policisë.

(Bordet e Avokatisë Qytetare ndaj Policisë)

Mbështetur nga: Casals/USAID

Kohëzgjatja: Dhjetor 2006 – Qershor 2007

Vendi: Tiranë, Durrës

Policia e Shtetit është institucioni kryesor i ngarkuar me ligj të sigurojë rendin dhe sigurinë publike në Shqipëri. Ashtu siç ndodh edhe me institucione të tjera në Shqipëri edhe për Policinë e Shtetit ka akuza për korrupsion, abuzim me ligjin etj. Kjo nismë përbën një përpjekje për të luftuar këto fenomene nëpërmjet rritjes së përgjegjshmërisë (llogaridhënies) së strukturave të Policisë së Shtetit ndaj komunitetit. Ky projekt po zbatohet nga Instituti për Demokraci dhe Ndërmjetësim në bashkëpunim me Koalicionin Shqiptar kundër Korrupsionit, ACAC, dhe Zyrën për Mbrojtjen e Qytetarëve, ZMQ

Qëllimi i këtij projekti është reduktimi i korrupsionit, abuzimit me ligjin etj në Policinë e Shtetit nëpërmjet ndërgjegjësimit dhe organizimit të qytetarëve.

Objektivat e këtij projekti janë: (1) Ngritja e Bordeve të Avokatisë Qytetare ndaj Policisë të cilat do të shqyrtojnë dhe do të ndërmjetësojnë në zgjidhjen e ankesave për raste të ndryshme të korrupsionit etj, (2) Ndërgjegjësimi i qytetarëve por edhe i punonjësve të policisë për të luftuar korrupsionin.

Ky është një projekt pilot dhe po zbatohet në qytetet Tiranë dhe Durrës. Bordet e Avokatisë Qytetare ndaj Policisë janë të përbëra nga 9 anëtarë në Tiranë dhe 7 anëtarë në Durrës, qytetarë të njohur për vlerat e tyre si të drejtë dhe të paanshëm. Ata janë të profesioneve të ndryshme dhe me përvojë, si juristë, pedagogë, ish punonjës të njohur të policisë, gazetarë investigues, biznesmenë etj. Anëtarët e parë të këtij bordi janë përzgjedhur pas një procesi të hapur konsultimesh dhe në bazë të propozimeve të ardhura nga disa organizata jofitimprurëse që veprojnë në fushën e zbatimit të ligjit, mbrojtjes së të drejtave të njeriut, reformave në sektorin e sigurisë, përkatësisht: Koalicioni Shqiptar Kundër Korrupsionit, Zyra për Mbrojtjen e Qytetarëve, Komiteti Shqiptar i Helsinkit, Grupi Shqiptar i të Drejtave të Njeriut si dhe nga organe të pushtetit vendor, institucioneve arsimore etj

Detyrat e Bordit janë të shqyrtojë dhe diskutojë rastet e korrupsionit, abuzimit apo pasivitetit në zbatimin e ligjit nga ana e punonjësve të Policisë së Shtetit mbështetur kryesish në ankesat e ardhura nga qytetarët nëpërmjet telefonatave, postës elektronike apo edhe kontakteve të drejtpërdrejta. Pas shqyrtimit të rasteve, Bordi përgatit dhe miraton raporte dhe rekomandime të cilat i paraqiten strukturave përkatëse të Policisë së Shtetit. Këto rekomandime nuk janë detyruese për Policinë e Shtetit. Bordi rezervon të drejtën që pas reagimit apo marrjes së një përgjigjeje nga organet e policisë, të bëjë publike raportet apo edhe rekomandimet e tij.

Bordet e Avokatisë Qytetare ndaj Policisë nuk kanë për qëllim të dublojnë apo zëvendësojnë strukturat e brendshme të kontrollit të vetë policisë. Bordi do të punojë për të përmirësuar marrëdhëniet e policisë me komunitetin duke shërbyer si ndërmjetës për të siguruar një bashkëpunim sa më të ngushtë mes policisë dhe qytetarëve për të identifikuar dhe zgjidhur çështje që kanë të bëjnë me korrupsionin, abuzimin në detyrë apo pasivitetin e punonjësve të policisë.

Titulli i Projektit: “Promovimi i Demokracisë Vendore nëpërmjet Ndërlidhësit Komunitar”

Kohëzgjatja: Shkurt 2006 – Janar 2007

Vendi: Shqipëri

Donator: Westminster Foundation for Democracy, UK

Mes një klime mosbesuese për rolin dhe efektivitetin e ndërlidhësit komunitar që do të jetë një strukturë ndërmjetëse mes pushtetit vendor dhe qytetarëve, Instituti për Demokraci dhe Ndërmjetësim me mbështetjen e WFD, zbatoi një program në rang kombëtar për ndarjen e vizionit, përmirësimin e proceduarve drejt një roli të ri të Ndërlidhësit Komunitar që do të mbushë boshllëkun e madh si dhe do të ndërmjetësojë me qytetarëve dhe strukturave të qeverisjes vendore.

Roli i ndërlidhësit komunitar përcaktohet në mbështetje të veprimtarisë së organeve të zgjedhura të qeverisjes vendore duke shërbyer si një misionar i komunitetit në lidhje me:

Organizimin dhe mobilizimin e komunitetit,
Partneritetin në zbatimin e ligjit,
Përmbushjen e detyrave të deleguara nga strukturat kompetente.

Bazuar në përvojat ekzistuese në Tiranë dhe Shkodër (qytete në të cilat ekziston dhe funksionon kjo strukturë, pavarësisht se në një mënyrë rudimentare) IDN ndërtoi një program me objektiva kombëtare. Kështu u arrit hartimi i detyrave funksionale të Ndërlidhësit Komunitar të cilat u hodhën për diskutim në rang kombëtar.

Në përfundim të projektit u arrit hartimi i detyrave institucionale të Ndërlidhësit Komunitar. Gjithashtu projekti ishte instrumental për hapjen e një diskutimi në rang kombëtar midis institucioneve qendrore dhe vendore, mbi rrugët më të mira për të institucionalizuar dhe vënë në përdorim në mënyrë efektive këtë strukturë, në rolin e ndërmjetësuesit midis bashkësive vendore dhe pushtetit vendor. Një komponent i rëndësishëm i punës së bërë që ka meritën për përmbushjen me sukses të misionit të Ndërlidhësit Komunitar, është përmirësimi i zgjedhjes dhe emërimit të tyre. Procesi i konsultimit dhe miratimit nga qytetarët i Ndërlidhësit Komunitar është me rëndësi për të gjitha palët dhe për suksesin e tij. Megjithëse gjysma e dytë e projektit u zhvillua gjatë periudhës problematike të fushatës zgjedhore për qeverisjen vendore, raportimet tregojnë se një numër bashkish, si Lushnja, Berati, Kuçova, Laçi, Fieri, Peshkopia, Pogradeci, janë duke e institucionalizuar këtë strukturë. Liderë të Grupit kombëtar të Ekspertëve mbi Decentralizimin kanë rënë dakort për ta përfshirë në axhendën e tyre për vitin 2007. Botimi i IDN “Roli i ndërlidhësit Komunitar në Demokracinë Vendore” është referuar nga ekipi ndërkombëtar që po punon me Zyrën e Kryeministrit për të luftuar informalitetin në vend. IDN është ë përkushtuar për t’u bazuar në rastet e suksesshme të përdorimit të Ndërlidhësit Komunitar në qeverisjen vendore dhe për të punuar me qeverinë qendrore, pushtetin vendor dhe strukturat që punojnë për reformimin e institucioneve, derisa Ndërlidhësi Komunitar të funksionojë në mënyrën e duhur. Kjo do të thotë që Ndërlidhësi Komunitar të mos jetë një hallkë më tepër në burokraci, por t’i shërbejë pjesëmarrjes qytetare në qeverisje, të përmirësojë zbatimin e ligjit, të ndikojë në ndërtimin e kohezionit qytetar në nivelet më të ulta, të zhvillojë skema të llogaridhënies dhe të transparencës së pushtetit vendor, që të gjitha së bashku synojnë për përmirësimin e cilësisë së jetës në nivelin e komunitetit.

Link: Ndërlidhësi Komunitar në Demokracinë Vendore.

Buletini

Titulli i Projektit: “Drejt një qeverisjeje më të mirë në qytetin e Shkodrës”

Kohëzgjatja: Janar 2006 – Shkurt 2007

Vendi: Shkodra

Donator: Balkan Trust for Democracy

Përvoja e gjatë e Institutit për Demokraci dhe Ndërmjetësim në qytetin e Shkodrës që nga viti 2001, krijoi bindjen e organizatës për nevojën për të punuar në drejtim të forcimit të demokracisë, dhe nxitjes së pjesëmarrjes qytetare me qëllim përmirësimin e kushteve të jetës në komunitet.

Me mbështetjen e Ndërlidhësve Komunitarë, IDM përhapi eksperiencën e saj të mobilizimit të komunitetit në qytetin e Shkodrës ku qytetarët e Rajonit nr.3 u organizuan në 5 Grupe me Bazë Komunitare (GBK). Nëpërmjet skemave publike të qytetarëve që zgjodhën udhëheqësit e tyre të komunitetit, të cilët më pas u trajnuan, u fuqizuan dhe në mënyrë aktive u përfshinë në zgjidhjen e çështjeve të komunitetit IDM, krijoi një model pozitiv dhe një praktikë mjaft të mirë të identifikuar qartë nga Bashkia. Projekti ishte një risi edhe për të gjithë drejtuesit lokalë të bashkisë.

Një eksperiencë pozitive unike e cila ndihmoi gjithashtu në ndërtimin e vazhdimësisë së GBK-ve ishte përkushtimi i tyre vullnetar për të bashkëpunuar me bashkinë në përmirësimin e infrastrukturës së rrugëve të lagjeve. Marrëveshja e Mirëkuptimit dhe e Bashkëpunimit midis Kryetarit të Bashkisë dhe GBK-ve ndihmoi gjithashtu një proces transparence ku qytetarëve iu dha e drejta për të kontrolluar cilësinë e punës së firmës së kontraktuar nga bashkia.

Qendra Komunitare e lagjeve “ Badra-Gjuhadol” vizitohet çdo ditë nga qytetarët e rajonit të cilët shprehin shqetësimet rreth çështjeve që lidhen me komunitetin e tyre. Kjo qendër është vizituar rregullisht dhe nga drejtuesit e bashkisë por gjithashtu dhe nga deputetët e zonës. Kryetarja e Parlamentit shqiptar vizitoi Qendrën e Komunitetit gjatë ceremonisë së inagurimit të shtrimit të rrugëve të zonës.

6 (gjashtë) shkolla 9-vjeçare dhe të mesme të rajonit po bëhen partnere afat gjata të Qendrës e cila së bashku me IDM-në ka lëvruar grante të vogla në mbështetje të projekteve të orientuara të komunitetit, përmirësimit të shërbimeve sportive për të rinjtë e rajonit ose projekte të tjera për mjedisin. GBK-të të mbështetura nga IDM dhe Balkan Trust for Democracy janë bërë më të dukshëm në këtë rajon dhe partnerë aktivë të bashkisë dhe të institucioneve të tjera vendore.

Kjo Qendër Komuniteti po punon shumë për vazhdimësinë e saj përtej jetëgjatësisë së projektit duke krijuar partneritete të ndryshme të nivelit lokal, kryesisht me komunitetin e biznesit.

Ndër rekomandimet e nxjerra nga nënkryetarja e bashkisë së Shkodrës Znj. Voltana Ademi dhe Prof. Romeo Gurakuqi në konferencën e mbajtur më 23 Shkurt, 2007 në vazhdimësi të shumë çështjevë specifike që shqetësonin këtë komunitet do të ishte me vend të përmendim si më poshtë:

1. Ekziston një eksperiencë pozitive e krijuar për mobilizimin e komunitetit që duhet të përsëritet në të gjithë rajonet e tjera të bashkisë së Shkodrës.

2. Bashkia duhet të ndërtojë bazuar mbi këtë model dhe ta përdorë atë duke lëvruar fonde nga buxheti i saj.

3. Qeverisja Lokale duhet të përfshijë skema më efektive transparence dhe të përfshirjes së qytetarëve siç u krijua në Marrëveshjen e Mirëkuptimit me GBK-të e Rajonit nr. 3.

4. Marrëveshja e Mirëkuptimit dhe e Bashkëpunimit që GBK-të hartuan me kryetarin e bashkisë së Shkodrës në kuadër të këtij projekti duhet të formalizohen me vendim nga Këshilli Bashkiak.

Link: Gazeta komunitetit

Titulli i Projektit: “Publikimi i Revistës “Çështje të Sigurisë”

Periudha: 2006 në vazhdim

Donator: Divizioni i Diplomacisë Publike të NATO-s & AMC, Albanian Mobile Communications

Objektivat e revistës janë:

1. Dhënia e informacionit për një publik të specializuar mbi çështje të sigurisë kombëtare nëpërmjet analizave të ekspertëve nga fusha të ndryshme, ushtarake dhe civile;

2. Informimi i publikut të gjerë mbi NATO- n, periudhën e rëndësishme të transformimit dhe zgjerimit të kësaj organizate;

3. Krijimi i një forumi diskutimesh mbi sfidat e sigurisë njerëzore në rang kombëtare dhe ndërkombëtar si dhe zhvillimin e strategjive të efektshme për tu përballur me këto sfida.

Revista boton informacion mbi zhvillimet në NATO si dhe misionet në të gjithë botën, analiza dhe studime nga ekspertë vendas dhe ndërkombëtarë mbi proceset e integrimit në NATO, mbi bashkëpunimin rajonal në fushën e sigurisë si dhe mbi sfidat e sigurisë në kontekstin global.

Link: Çështje të Sigurisë, nr 1, 2, 3

Titulli i Projektit: “Përmirësimi i zbatimit të ligjit në nivel vendor në Shqipëri”

Periudha: 2001 - 2006

Donator: National Endowment for Democracy, (NED) Washington, DC.

Objektivat: Modelimi dhe nxitja e iniciativave të Policisë së Shtetit për vendosjen e partneriteteve me institucionet e tjera si dhe me komunitetin me qëllim përmirësimin e zbatimit të ligjit, rritjen e cilësisë së shërbimeve të ofruara si dhe për reformat decentralizuese në polici. ;

Një përmbledhje e aktiviteteve të organizuara nga IDN në periudhën 2001-2006 në zbatim të këtij projekti:

- Mbi 140 aktivitete të ndryshme të përqendruara në marrëdhëniet polici-komunitet-pushtet vendor-arsim si dhe grupe të tjera interesi.

- Aktivitete të lidhura me krijimin dhe funksionimin e Grupeve Konsultative Polici-Komunitet, GKPK, në të gjithë vendin por kryesisht në Tiranë, Shkodër, Berat dhe Durrës.

- 6 Seminare trajnimi mbi GKPK me pjesëmarrjen e drejtuesve dhe punonjësve të Policisë së Shtetit kryesisht të sektorit të sigurisë dhe rendit publik.

- 5 Konferenca Kombëtare të titulluara: “Besimi Publik-Sfidë për Policinë”. Pjesëmarrës dhe kontribuues në këto konferenca kanë qenë përfaqësues të dhe autoritetet më të larta qeveritare dhe shtetërore.

- 12 takime të Llogaridhënies publike të drejtuesve të strukturave vendore të Policisë së Shtetit. (Drejtorë të Drejtorive të Policisë në Qark)

- 6 Seminare Kombëtare me objektiv nxitjen dhe mbështetjen e reformave të ndryshme në Policinë e Shtetit.

- 3 trajnime rajonale mbi policimin në komunitet.

- 3 seminare rajonale dhe një seminar kombëtar në mbështetje të krijimit dhe funksionimit të strukturave institucionale për parandalimin e krimit në kuadër të promovimit të projektligjit “Për krijimin dhe funksionimin e Komiteteve Vendore për Parandalimin e Krimit” si nismë ligjore e IDN-së.

- 10 takime të Komiteteve Vendore për Parandalimin e Krimit në bashkëpunim me Prefektët e Qarqeve.

- 3 nisma ligjore si dhe një numër i konsiderueshëm botimesh.

Përpjekjet e IDN-së për të përmirësuar bashkëpunimin Polici - Pushtet Vendor, janë kurorëzuar me hartimin dhe nënshkrimin e një Urdhri të përbashkët të ministrave të Rendit Publik dhe atij të Pushtetit Vendor dhe Decentralizimit “Për bashkëpunimin e strukturave vendore të Policisë së Shtetit dhe njësitë e Pushtetit Vendor” me Nr. 4, datë 24/4/2002.

Grupet Konsultative Polici-Komunitet, GKPK, janë struktura jozyrtare tashmë të pranuara nga drejtuesit qendrorë dhe të strukturave vendore të Policisë së Shtetit si modeli më i mirë i institucionalizimit të bashkëpunimit polici-komunitet, gjë e cila ka qenë edhe aspirata e Institutit për Demokraci dhe Ndërmjetësim që në fillim të zbatimit të këtij projekti. Drejtuesit më të lartë të Policisë së Shtetit në shumë raste kanë marrë angazhimin për hartimin akteve normative që do të kthejnë përvojat e GKPK në detyrime ligjore për policinë në të gjithë vendin. IDN ka punuar në vazhdimësi dhe ka nxitur institucionalizimin me anë të akteve normative përgjegjësitë konkrete të policisë së shtetit por edhe institucioneve të tjera në lidhje me parandalimin e krimit.

Takimet e Llogaridhënies Publike të drejtuesve të strukturave vendore të Policisë së Shtetit. Organizimi i takimeve të këtij lloji nuk ka qenë një objektiv i kollajshëm për tu realizuar. Shumica e drejtuesve të strukturave vendore por edhe qendrore, të policisë nuk kanë qenë shumë optimistë dhe mbështetës të kësaj ideje. Pas një sërë takimesh si dhe realizimin e takimeve të para të këtij lloji, filloi të ndryshojë edhe mentaliteti dhe qëndrimi i policisë ndaj llogaridhënies publike duke e pranuar atë si një mënyrë efikase dhe mjaft të rëndësishme të hapjes së policisë ndaj publikut si dhe rritjen e besimit publik. Drejtues të policisë së shtetit kanë premtuar në më shumë se një rast se këto përvoja pozitive jo vetëm që do të shtrihen në të gjithë vendin por do të hartohen dhe miratohen aktet e nevojshme ligjore për institucionalizimin e takimeve të llogaridhënies publike të policisë së shtetit.

Bashkëpunimi Polic-Arsim është konsideruar si prioritet në veprimtarinë e Institutit për Demokraci dhe Ndërmjetësim. Ne e shikojmë këtë bashkëpunim si një partneritet mes policisë dhe arsimit, si një investim për të ardhmen. IDN ka nxitur dhe mbështetur nënshkrimin e marrëveshjeve të bashkëpunimit mes Drejtorive Arsimore dhe Drejtorive të Policisë në Qarqe duke arritur që marrëveshje të tilla të nënshkruhen në Durrës (2003) dhe Berat (2004). Gjithashtu IDN ka propozuar hartimin dhe nënshkrimin e një memorandumi bashkëpunimi mes Ministrisë së Brendshme dhe Ministrisë së Arsimit dhe Shkencës me qëllim vendosjen e bashkëpunimit polici-shkollë mbi baza të shëndosha institucionale të njësuara për të gjithë vendin

Parandalimi i Krimit

IDN ka hartuar projektligjin mbi: “Krijimin dhe funksionimin e Komiteteve të Parandalimit të Krimit”. Këto komitete janë menduar si struktura organizative me pjesëmarrjen e policisë, pushtetit vendor, institucioneve shtetërore dhe civile duke përfshirë edhe përfaqësues të komunitetit. Qëllimi është institucionalizimi i përpjekjeve për hartimin dhe zbatimin e strategjive për parandalimin e krimit në nivel vendor dhe kombëtar.

IDN ka një kontribut unik në hartimin e Strategjisë Kombëtare për Policimin në Komunitet gjë që vlerësohet edhe ne hyrjen e këtij dokumenti:

“Drejtoria e Përgjithshme e Policisë së Shtetit ka bashkëpunuar me aktorë vendas dhe ndërkombëtarë në lidhje me respektimin e të drejtave të njeriut dhe policimin në komunitet. Një bashkëpunim i veçantë është vendosur me Institutin për Demokraci dhe Ndërmjetësim, organizatë e cila duke filluar në vitin 2001 ka shtrirë aktivitetin e saj në të gjithë territorin e vendit duke lehtësuar procesin e rritjes së bashkëpunimit polici-komunitet, duke nxitur krijimin dhe funksionimin e grupeve konsultative, në proceset e decentralizimit, llogaridhënies publike. IDN ka iniciuar disa nisma ligjore, ka organizuar takime periodike të vazhdueshme polici-komunitet, disa aktivitete kombëtare të cilat përbëjnë edhe bazën e performancës dhe përvojave pozitive të këtyre praktikave”

Botime:

1. Polici-Komunitet, Së bashku për Ndryshim.

2. Besimi Publik Sfidë për Policinë (5 numra)

3. Mbi 25 numra të Buletinit periodik të cilat së bashku me botimet e tjera shpërndahen në të gjitha institucionet qendrore të linjës si dhe në drejtoritë dhe komisariatet e policisë së shtetit në të gjithë vendin, njësitë e qeverisjes vendore etj.

Komente të Ministrave, Kryeministrave, Drejtorëve të Përgjithshëm të Policisë së Shtetit si dhe drejtuesve të tjerë, të bëra gjatë konferencave të përvitshme kombëtare të organizuara nga IDN:

“Besimin publik është një element i domosdoshëm pa të cilin nuk mund të ketë rezultate në luftën kundër krimit. Fitimi i besimit të publikut kërkon transparencë dhe përkushtimin e të gjithë efektivave të policisë, Ne duhet t’i bindim njerëzit se policia nuk është vetëm dhe thjesht një forcë represive. Për këtë qëllim policia duhet të aplikojë standarte të njëjta në vlerësimin e njerëzve duke i parë si të barabartë, si personin që ka pushtet politik ashtu edhe qytetarin e thjeshtë. Ju siguroj për mbështetjen time të plotë në arritjen e këtyre qëllimeve.”

z. Sokol Olldashi

Ministër I Brendshëm

Konferenca Kombëtare, 2 Shtator 2005

“Hartimi i Strategjisë së Policimit në Komunitet dhe projektligji “Për parandalimin e krimit” janë parë si prioritete të punës së policisë dhe implementimi i tyre do të sjellë ndryshime rrënjësore në punën e policisë, do të zgjidhë nevojat e përmirësimit të mënyrës së policimit dhe problemeve që kanë dalë në funksion të rritjes së kërkesave për cilësinë e shërbimeve policore. Përpjekjet tona janë të lidhura ngushtësisht me angazhimin edhe të institucioneve të tjera dhe në radhë të parë atyre të pushtetit vendor, pa ndihmën e të cilëve do të ndihemi në vështirësi serioze për zbatimin e programeve që kemi”

Drejtues Bajram Ibraj

Drejtor I Përgjithshëm i Policisë së Shtteit

Konferenca IV Kombëtare – 2 Shtator 2005

“Bashkëpunimi dhe marrëdhëniet midis Policisë së Shtetit dhe organeve të Pushtetit Vendor janë në vetvete shërbime të cilat përmirësojnë mënyrën e jetesës dhe janë faktor kryesor për parandalimin e krimit. Në këtë kuadër, mes të tjerash, Bashkia Lushnje në bashkëpunim me IDN, ka mundësuar hapjen e zyrave për Punonjësit e Policisë së Rendit në çdo Njësi Administrative të qytetit.”

z. Kadri Gega

Kryetar i Bashkisë Lushnje

Konferenca IV Kombëtare – 2 Shtator 2005

“Ne do të kërkojmë që procesi i llogaridhënies publike të shtrihet në të gjitha strukturat e Policisë së Shtetit në të gjithë vendin. Gjithashtu ne do të ri konsiderojmë rregullimin e llogaridhënies publike nëpërmjet akteve të nevojshme normative”

Drejtues Bajram Ibraj

Drejtor i Përgjithshëm i Policisë së Shtetit

Konferenca III Kombëtare – 25 Qershor, 2004

“Bashkëpunimi Polici – Komunitet është një nga sfidat më të vështira, është një proces i zgjatur në kohë dhe që nuk mbaron kurë. Bashkëpunimi polici-pushtet vendor është pjesë e këtij procesi duke qenë në të njëjtën kohë një detyrim ligjor për të dy palët. Instituti për Demokraci dhe Ndërmjetësim e ka filluar këtë proces në Shkodër. Ne duhet ta marrim dhe të vazhdojmë mbështetur në këtë përvojë të shkëlqyer.”

z. Omir Rusi

Kryetar i Bashkisë Shkodër

“Ne duhet të identifikojmë dhe të neutralizojmë shkaqet që gjenerojnë krimin dhe unë e shikoj si shumë të rëndësishëm kontributin e shoqërisë civile në nxitjen e bashkëpunimit për luftën ndaj krimit dhe vendosjen e rendit dhe qetësisë në vend.”

z. Pandeli Majko,

Kryeministër i Shqipërisë

Konferenca I Kombëtare – 2 Maj 2002

“… Dëshiroj të falënderoj IDN-në për gjithçka që ka bërë dhe po bën në ndihmë të policisë shqiptare, duke përfshirë edhe organizimin e kësaj konference, si dhe të garantoj

për vendosmërinë tonë për të ecur drejt standarteve më të përparuara demokratike të policimit, që krahas të tjerash nënkupton bashkëpunimin e hapur, miqësor dhe konkret me publikun, të cilit dhe i shërbejmë.”

Drejtues i Parë Bilbil Mema

Drejtor i Përgjithshëm i Policisë së Shtetit, Shqipëri

Konferenca I Kombëtare – 2 Maj, 2002

“Vlerësoj angazhimin cilësor të Institutit për Demokraci dhe Ndërmjetësim si pjesë e përpjekjeve të shoqërisë civile për përmirësimin e marrëdhënieve polici-komunitet dhe ju uroj sukses në këtë konferencë si dhe aktivitete të tjera në mbështetje të reformave në polici.”

Z. Luan Rama

Ministër i Rendit Publik

Konferenca II kombëtare – 2003

“Ne duhet të konceptojmë dhe zbatojmë plane me qëllim rritjen e besimit të publikut tek policia duke zgjeruar llogaridhënien publike jo si një mënyrë formale e komunikimit ose si publicitet mediatike, por duke i kushtuar vëmendje të plotë për të kuptuar shqetësimet dhe nevojat e komunitetit.”

z. Igli Toska,

Ministër i Rendit Publik

Konferenca III Kombëtare – 25 Qershor 2004

Tryezë e Rrumbullakët: “Decentralizimi dhe Policimi në Komunitet”

Data: 2 Dhjetor 2006

Donator: Fondacioni Soros

Organizatat zbatuese: Instituti për Demokraci dhe Ndërmjetësim, Qendra Shqiptare për të Drejtat e Njeriut, Shoqata e Bashkive të Shqipërisë, Komiteti Shqiptar i Helsinkit,

Grupi Shqiptar i të Drejtave të Njeriut, Qendra për Studime Parlamentare,

Forumi i Mendimit të Lirë, Shoqata e Komunave të Shqipërisë

Instituti për Demokraci dhe Ndërmjetësim mori iniciativën dhe ftoi një numër organizatash joqeveritare për t’u bashkuar në një koalicion me qëllim diskutimin në nivel ekspertësh mbi projektligjin e ri të Policisë së Shtetit.

Ky koalicion miratoi dhe dërgoi një letër Kryetares së Kuvendit të Shqipërisë për të lejuar që ekspertë të pavarur, përfaqësues të organizatave jofitimprurëse, të paraqesin mendimet dhe komentet e tyre në lidhje me disa çështje dhe pika të këtij projektligji. Katër përfaqësues të këtyre organizatave u ftuan të shprehin idetë dhe komentet në Komisionin e Përhershëm Parlamentar të Sigurisë Publike. Pas kësaj ndërhyrjeje, Komisioni Parlamentar vendosi kthimin e këtij projektligji në Ministrinë e Brendshme për të reflektuar komentet dhe shqetësimet e ekspertëve të pavarur si dhe institucioneve dhe grupeve të tjera të interesit.

Konferencë Kombëtare: “Axhendë Shqiptare për Sigurinë Rajonale”

Data: 7-8 Mars 2006

Vendi: Tiranë

Donator: Divizioni i Diplomacisë Publike të NATO-s

Kjo konferencë mori në konsideratë një koncept dhe qasje tërësisht të re për të thelluar kohezionin midis institucioneve qendrore dhe vendore për të promovuar stabilitetin rajonal. Pjesëmarrësit adresuan dhe nxorën mësime për përgjegjësitë e institucioneve për të ngritur një infrastrukturë rajonale në kuadër të integrimit të vendit në NATO. Pjesëmarrësit në konferencë ishin personalitete prej strukturave qeverisëse qendrore dhe vendore, përfaqësues të komunitetit ndërkombëtar (PAMECA, OSBE), si edhe aktorë të shoqërisë civile, analistë të mediave dhe specialistë të sektorit të sigurisë. Të ftuar ishin Kryeministri Prof. Dr. Sali Berisha, Ambasadorja e SHBA, Marcie Riece, ambasadori i Kroacisë, Darko Javorski, ekspertë të NATO-s, etj. Ndërsa, Ambasada Amerikane ishte më e fokusuar mbi axhndën e liderëve të rinj nga Evropa Juglindore, IDM së bashku me Divizionin e Diplomacisë së NATO-s ishin më të fokusuar mbi axhendën shqiptare për sigurinë rajonale.

Link: An Albanian Agenda to Regional Security

Titulli i Projektit: “Reformimi i Policisë së Shtetit, Shqipëri, nëpërmjet asistimit të iniciativës nga poshtë për krijimin e Federatës së Policisë”

Kohëzgjatja: Shtator 2005 – Maj 2006

Donator: Ambasada e Shteteve të Bashkuara të Amerikës në Tiranë

Pas më se katër vitesh eksperience bashkëpunimi me Policinë e Shtetit në të gjithë vendin, IDN krijoi bindjen për nevojën e organizate profesionale të punonjësve të Policisë së Shtetit. Nëpërmjet aktiviteteve të ndryshme në vite ( si Konferenca e Qershorit 2004, Tryeza e rrumbullakët e datës 25 Mars 2005 etj) IDN ka ndikuar pozitivisht në sensibilizimin publik për këtë çështje. Punonjësit e policisë në të gjitha nivelet kanë demonstruar një mbështetje absolute të kësaj nisme. Avokati i Popullit ka ofruar një mbështetje të veçantë gjatë gjithë këtij procesi, por edhe aktorët ndërkombëtarë si PAMECA dhe ICITAP etj, kanë mbështetur nismën për krijimin e një organizate profesionale të punonjësve të Policisë së Shtetit në Shqipëri.

Instituti për Demokraci dhe Ndërmjetësim si një aktor i jashtëm, mori përgjegjësinë e plotë politike duke përmbushur me sukses realizimin e objektivit për të asistuar iniciativën nga poshtë të punonjësve të policisë për krijimin e Sindikatës së tyre. Kjo është një përpjekje unike në ndihmë të reformimit të Policisë së Shtetit por edhe një përpjekje e suksesshme për të mposhtur qëndrimin 15 vjeçar të politikës ndaj kësaj të drejte të punonjësve të policisë.

Gjatë këtij projekti u arrit ngritja e strukturave vendore të Sindikatës në të gjitah Drejtoritë e Policisë në Qarqe, zgjedhjen e organeve drejtuese në rang kombëtar si dhe hartimin dhe aprovimin e Statutit të Sindikatës së Punonjësve të Policisë së Shtetit. Mbështetur edhe në këtë realitet, projekt-ligji i ri i Policisë së Shtetit njeh plotësisht dhe shprehimisht të drejtën e punonjësve të policisë për tu organizuar në sindikata.

Seminar Kombëtar rreth botimit: “Kontrollueshmëria e shërbimeve të fshehta: Standartet Ligjore dhe praktika më e mirë për mbikëqyrjen e agjencive të fshehta të informacionit.

Data: 25-26 Prill 2006

Vendi: Tiranë

Mbështetur nga: Qendra e Gjenevës për Kontrollin Demokratik të Forcave të Armatosura”, DCAF

Ky seminar shërbeu për prezantimin e versionit shqip të këtij botimi të DCAF-it. Pjesëmarrës në këtë prezantim ishin deputetë të Kuvendit të Shqipërisë, profesionistë të shërbimeve informative, përfaqësues të Qeverisë, Ministrisë së Brendshme, asaj të Mbrojtjes si dhe ekspertë, përfaqësues të zyrës së Presidentit dhe Kryeministrit. Ky aktivitet u organizua nën kujdesin e Kryetares së Kuvendit të Shqipërisë zonjës Jozefina Topalli. Mbajtën fjalën dhe folën rreth këtij botimi z, Leonard Demi, Kryetar I Komisionit Parlamentar të Sigurisë Kombëtare, zoti Pavel Vacek, Shefi i Misionit të OSBE-së në Shqipëri si dhe zoti Hugues De Courtivron përfaqësues i DCAF-it.

Link: “Kontrollueshmëria e shërbimeve të fshehta: Standartet Ligjore dhe praktika më e mirë për mbikëqyrjen e agjencive të fshehta të informacionit.”

Seminar Kombëtar: “Praktikat më të mira të Drejtim/koordinimit të Shërbimeve Informative”

Data: 27 Prill 2006

Vendi: Tiranë

Mbështetur nga: Qendra e Gjenevës për Kontrollin Demokratik të Forcave të Armatosura”, DCAF

Pas një procesi intensive të konsultimeve me drejtues të sektorit të sigurisë dhe të shërbimeve informative, IDN me mbështetjen dhe në bashkëpunim me DCAF organizuan një seminar me qëllim prezantimin e “praktikave më të mira të drejtim/koordinimit të shërbimeve informative”. Ekspertë të lartë të DCAF-it sollën modele organizative për koordinimin e shërbimeve informative nga vende të ndryshme si Sllovenia, Bosnja-Hercegovina, Hungaria. Në këtë aktivitet u diskutua edhe mbi parimet bazë të mënyrës së strukturimit dhe funksionimit të një organi koordinativ në Shqipëri. Pjesëmarrës në këtë aktivitet ishin drejtues dhe ekspertë të lartë të shërbimeve të ndryshme informative në Shqipëri, këshilltarë të Kryeministrit dhe Presidentit të Republikës, Drejtori i Përgjithshëm i Policisë së Shtetit, përfaqësues të Prokurorisë së Përgjithshme si dhe ekspertë ndërkombëtarë të fushës. IDN po vazhdon mbështetjen dhe të nxisë krijimin e strukturave të nevojshme në këtë fushë.

Seminar Kombëtar: “Shërbimet Informative në Shqipëri: Sfida e Kontrollit Demokratik”.

Data: 1-2 Mars 2005

Vendi: Tiranë

Organizuar në partneritet dhe me mbështetjen e: Qendrës së Gjenevës për Kontrollin Demokratik të Forcave të Armatosura, DCAF.

Ky seminar ishte i pari i këtij lloji i organizuar në Shqipëri, që adresoi pyetjen se cila është struktura më e përshtatshme e shërbimeve informative për të cilën ka nevojë Shqipëria, dhe se si do të mund të organizohen dhe kontrollohen këto shërbime. Ky seminar ishte edhe një përpjekje për të nxjerrë në pah sfidat e shumta për zbatimin e një kontrolli demokratik dhe mbikëqyrje parlamentare të efektshme të sektorit të shërbimeve informative. Pjesëmarrës në aktivitet ishin deputetë të Kuvendit të Shqipërisë, profesionistë të shërbimeve informative, përfaqësues të Qeverisë, Ministrisë së Brendshme, asaj të Mbrojtjes si dhe ekspertë, përfaqësues të zyrës së Presidentit dhe Kryeministrit, prokurorisë së përgjithshme, përfaqësues të partive kryesore politike, ish drejtues të shërbimeve informative shqiptare, ekspertë vendorë dhe ndërkombëtarë të fushës, etj. I ftuar nderi ishte zoti Servet Pëllumbi, Kryetar i Kuvendit të Shqipërisë. Ky seminar shërbeu si pikënisje e bashkëpunimit të IDN-së me DCAF-in në fushën e sigurisë.

Link: Shërbimet Informative në Shqipëri: Sfida e Kontrollit Demokratik”

Titulli i Projektit: “Forumet politike rinore për një fushatë elektorale të efektshme”

Kohëzgjatja: Shkurt – Qershor 2005

Donator: Alfred Mozer Foundation

Qëllimi i këtij projekti ishte te ndërtojë dhe zhvillojë kapacitetet e drejtuesve të rinj politikë për organizimin e fushatave elektorale profesionale duke promovuar përdorimin e teknikave moderne dhe të civilizuara në organizatat e tyre politike.

Trainues të Fondacionit Alfred Mozer Foundation (në bashkëpunim me IDN-në) trajnuan 30 anëtarë të forumeve rinore të disa partive politike.

Titulli i Projektit: “Mbështetje teknike dhe trainimi i punonjësve të marrëdhënieve me publikun në Policinë e Shtetit”

Kohëzgjatja: Faza e parë - Maj 2003 - Mars 2004;

Faza e dytë - Nëntor 2004 - Gusht 2005

Donator: Open Society Network (Soros)

Objektivi i këtij projekti ishte të forconte dhe të institucionalizonte rolin e punonjësve të marrëdhënieve me publikun në Policinë e Shtetit. 75% e buxhetit të projektit konsistoi në mbështetje teknike duke ofruar kompjuter, printer dhe fotokopje për 10 zyra të marrëdhënieve me publikun në Drejtoritë e Qarqeve. Pjesa tjetër e projektit konsistoi në organizimin e një sërë trajnimesh në komunikim publik, në “e-government”, marrëdhëniet polici-media etj. Produkti kryesor dhe më i rëndësishëm i këtij projekti ishte përgatitja e Detyrave funksionale të punonjësve të marrëdhënieve me publikun, dokument i miratuar më pas nga Ministri i Rendit Publik.

Link: “Çelësi i Policimit në Komunitet”

“Marrëdhëniet Polici-Media”.

Titulli i Projektit: “Zhvillimi i Demokracisë Vendore”

Kohëzgjatja: 2002-2003

Zona: Bajram Curri & Laç

Donatorë: Ambasada e Shteteve të Bashkuara të Amerikës & Delegacioni i Komunitetit Evropian - Programi EIDHR.

Nëpërmjet takimeve publike në tre lagje të qytetit të Bajram Currit dhe në tre të tjera të qytetit të Laçit mbështetur nga dy bashkitë respektive, IDM inkurajoi një proces zgjedhor të Grupeve me Bazë Komunitare nga qytetarët e çdo zone. Në këto projekte anëtarët e komunitetit patën mundësinë të trajnoheshin dhe të skiconin problemet e tyre në projekte, të pajiseshin me aftësi, njohuri dhe mjete për të punuar së bashku dhe të ndryshonin jetën e tyre ashtu si dhe të kuptonin rëndësinë e rolit të komunitetit në procesin e zhvillimit.

Me bashkëpunimin e donatorëve kryesorë dhe të Dhomës së Tregtisë së Tiranës, GBK-të në të dy qytetet ndërmorën mini-projekte të zhvillimit të lagjeve të tyre. Vite më vonë produktet e këtyre mini-projekteve të realizuara nëpërmjet bashkë-financimit dhe punës vullnetare të anëtarëve të komunitetit janë akoma të ruajtura mirë dhe të vlerësuara nga qytetarët.

Marrëveshjet e bashkëpunimit ndërmjet GBK-ve dhe forumeve civile në sejcilën zonë me drejtuesit e bashkive ishin efektive pas jetëgjatësisë së projektit. Kryetarët e bashkisë së Bajram Currit dhe Laçit po e përsërisin në mënyrë të vazhdueshme këtë eksperiencë.

Bazuar mbi këto praktika pozitive të fuqizimit të qytetarëve dhe bashkëpunimit të Qeverisë lokale me Grupet Bazë Komunitare në këto zona, IDM po ndërmerr një strategji të mirë organizuar me karakter kombëtar për të fuqizuar, përsëritur dhe reformuar bashkëpunimin komunitet-qeveri lokale.

Strategjia jonë për përmirësimin e qeverisjes dhe rritjen e pjesëmarrjes dhe aktivizimit qytetar në proçesin e vendim marrjes është e bazuar gjerësisht në këto eksperienca dhe bashkëpunime.

Titulli i Projektit: “Rritja e Llogaridhënies së Deputetëve ndaj Zgjedhësve”

Kohëzgjatja: Janar – Dhjetor 2003

Donator: Westminster Foundation for Democracy, UK

Llogaridhënia e deputetëve ndaj zgjedhësve të tyre akoma përbën një sfidë për ndërtimin e mirëbesimit të qytetarëve në qeverisjen e vendit. Projekti tentoi t’i përgjigjej kësaj çështjeje me anë të krijimit të një modeli institucional me anë të të cilit deputetët të jenë në gjendje të kryejnë detyrimet e tyre kushtetuese ndaj zgjedhësve. Objektivi më i rëndësishëm i projektit ishte vendosja e kanaleve institucionale të komunikimit të deputetit më zgjedhësit e tij, pavarësisht prej bindjeve politike të këtyre të fundit. Dy deputetë, Besnik Mustafaj nga Partia Demokratike dhe Marko Bello nga Partia Socialiste, punuan me IDN për zbatimin e veprimtarive të projektit në zonat përkatëse zgjedhore. Një rezultat i rëndësishëm i projektit ishte formulimi i shtesave në ligjin ekzistuese mbi stafin e zyrave të deputetëve, me qëllimin e përmirësimit të rolit të zyrave në shërbim të llogaridhënies së deputetëve. Përvojat e projektit dhe specifikimi i detyrave të zyrave të deputetëve u përfshinë në një botim.

Link: Deputetë – Zgjedhës: Llogaridhënie dhe përgjegjshmëri në përfaqësim

Titulli i Projektit: “Për një Komuniet Aktiv në Qeverisje”

Kohëzgjatja: Korrik – Gusht 2002

Donator: Ambasada e Mbretërtisë së Norvegjiosë

Instituti për Demokraci dhe Ndërmjetësim organizoi një pyetësor për të marrë mendimin e qytetarëve rreth pjesëmarrjes qytetare në qeverisje dhe vendim-marrje si dhe perceptimin publik mbi qeverisjen vendore. Pyetësorët u shpërndanë në 5 qytete. Konkluzionet dhe analiza e rezultative të pyetësorëve janë botuar në librin: “Për një komunitet aktiv në qeverisje”, që është shpërndarë në njësi të qeverisjes vendore, OJF, institucione akademike organizata ndërkombëtare që kanë aktivitet në Shqipëri etj. Rezultatet e këtij projekti përbënë bazën dhe shërbyen si pikënisje e aktiviteteve të mëvonshme të IDN-së në përpjekjet për përmirësimin e qeverisjes në nivel vendor.

Link: Për një komunitet aktiv në qeverisje

Titulli i Projektit: “Policimi në Komunitet në Sistemin Arsimor”

Kohëzgjatja: Shkurt – Dhjetor 2002

Vendi: Tiranë

Donator: CIDA – Agjencia Kanadeze për Zhvillim Ndërkombëtar

Objektivat e këtij projekti mbeten prioritet edhe në momentin që flasim- 5 vjet nga përfundimi i projektit. Projekti kishte si qëllim sensibilizimin dhe nxitjen e policisë dhe institucioneve arsimore për të modeluar partneritete të efektshme për bashkëpunimin institucional në fushën e edukimit për parandalimin e krimit. U vlerësua gjendja aktuale e marrëdhënieve shkollë-polici dhe u zhvilluan modele ndërhyrjeje në programet mësimore të kopshteve, shkollave elementare dhe atyre të mesme. Këto modele të programeve mësimore do t’u bëjnë të mundur shkollave të fusin në përdorim tema mësimore mbi sigurinë, rendin publik, policimin në komunitet dhe bashkëpunimin me policinë, duke kontribuar në këtë mënyrë në rritjen e mirëbesimit midis policisë dhe komunitetit. Manuali Praktik i Mësuesit, i miratuar nga Ministria e Arsimit dhe e Shkencës ishte rezultati kryesor i projektit dhe do të përdoret në afat të gjatë si pjesë e programit mësimor në të gjitha nivelet para-universitare.

Link: Shkolla dhe Policia – Së bashku për Ndryshim

Titulli i Projektit: Përmirësimi i Zbatimit të Ligjit, Nxitja e transparencës dhe ndërtimi i besimit mes publikut dhe policisë”

Kohëzgjatja: Mars 2001- Nëntor2001

Donator: Ambasada e Shteteve të Bashkuara në Tiranë

IDN-ja lehtësoi dialogun mes komunitetit dhe policisë me qëllim rritjen e besimit mes dy palëve si dhe nxitjen e bashkëpunimit në dy nga zonat më të vështira: Kukës dhe në fshatin Lazarat në Gjirokastër. Ky projekt në mënyrë të veçantë ndihmoi në përmirësimin e marrëdhënieve polici-publik sidomos në zonën e Lazaratit, duke krijuar premisa për një bashkëpunim me qëllim ruajtjen e rendit dhe sigurisë publike. Aktivitetet e këtij projekti ndikuan pozitivisht në tensionimin dhe zbutjen e situatës në këto dy zona. Ky ishte një projekt pilot mbështetur në rezultatet ettë cilit IDN-ja filloi një bashkëpunim më të gjerë me Policinë e Shtetit në zbatim të një sërë projektesh të tjera në këtë fushë gjatë viteve në vazhdim.

Konferenca: “Përkujdesja Sociale – Sfidë e Realiteteve”

Organizuar në Tiranë në Nëntor 2001

Donatorë: Komunitete fetare dhe individë/ Fondacioni Soros

Kjo konferencë njëditore kishte për qëllim nxitjen dhe forcimin e grupeve (komuniteteve) fetare për rigjallërimin e vlerave që motivojnë veprimtarinë sociale civile. Pjesëmarrës në këtë aktivitet ishin drejtues të komuniteteve fetare, përfaqësues të Komitetit Shtetëror të Kulteve, të partive politike, deputetë, ministra, përfaqësues të organizatave joqeveritare si dhe aktorë e përfaqësues të tjerë të strukturave shtetërore. Mes pjesëmarrësve ishin dhe Monsinjor Rrok Mirdita dhe Kryetari i Bashkisë të Tiranës zoti Edi Rama. I ftuar nderi ishte Presidenti i Republikës zoti Rexhep Meidani dhe folësi kryesor Lordi Griffiths of Fforestfach nga Mbretëria e Bashkuar. Pjesëmarrësit diskutuan një program të aktiviteteve të përbashkëta që do të përfshijnë komunitetet fetare në promovimin e përkujdesjes ndaj atyre në nevojë si dhe në nxitjen e komunitetit për të marrë pjesë në veprimtari bamirëse. Kontributet kryesore të kësaj konference u botuan në librin: “Përkujdesja Sociale, Sfidë e Realiteteve”.

Link: “Përkujdesja Sociale, Sfidë e Realiteteve”.

Titulli i Projektit: “Forumi i Kandidatëve”

Periudha: Maj –Tetor 2000

Zona: Nëntë Bashki në Shqipëri

Donatorë: Ambasadat e Shteteve të Bashkuara, Mbretërisë së Norvegjisë dhe Ambasada Britanike

Ky projekt mbetet një nga simbolet e njohjes publike të IDN, për shkak të risisë që solli në kulturën politike shqiptare. Për herë të parë në historinë pluraliste të Shqipërisë, debatet midis kandidatëve rivalë u bënë një ngjarje e rëndësishme publike. Mbështetja e debateve ndërpartiake gjatë zgjedhjeve për qeverisjen vendore në vitin 2000, rezultoi në rritjen e mirëbesimit midis kandidatëve dhe publikut, dhe në shkëmbime informacioni midis partive Demokratike dhe Socialiste në 9 lokalitete: Shkodër, Kukës, Tiranë, Vlorë, Fier, Gjirokastër, Durrës, Elbasan dhe Korçë. Media vendore dhe kombëtare i mbuloi debatet. Ekipe prej të dyja partive shërbyen si mobilizues projektesh. Ata u trajnuan në Tiranë për organizimin e debateve politike, lehtësimin e dialogut dhe diskutimet mes kandidatëve rivalë, rritjen e vetëdijësimit të publikut dhe përmirësimin e mirëbesimit të publikut në proceset elektorale. Në zonat ku u zbatua projekti u vu re një ulje e tensioneve partiake, gjë që u vu në dukje nga fjalët e kryetarit të degës së PS në Shkodër, i cili e quajti ballafaqimin “si ngjarja politike më e rëndësishme në Shkodër në dhjetë viteve fundit”.

Konferenca Kombëtare: “Forcimi i Demokracisë dhe Ekonomisë së Tregut në Shqipëri”

Data: 31 Mars 2000

Vendi: Tiranë

Donatori: CRPA, UK (Mbretëria e Bashkuar)

Kjo konferencë ishte aktiviteti inagurues i Institutit për Demokraci dhe Ndërmjetësim dhe si aktivitet i parë dëshmoi provoi që ishte i suksesshëm në inkurajimin e një dialogu të paanshëm, jopartiak mbi çështje kryesore me të cilat përballet Shqipëria. Kontribuesit kryesorë në konferëncë ishin Presidenti i Shqipërisë, Rexhep Meidani, Ambasadori i OSBE Gert Ahrens, Ambasadori i SHBA, Joseph Limprecht, Ish-Kryeministri Pandeli Majko, Ish-Ministri i Financave, Ridvan Bode dhe Louis Greig, Drejtori Menaxher i Goldman Sachs International. Tema e seamncës së parë të konferencës ishte “Si të krijohet një kulturë demokratike në të cilën partitë politike bien dakort për të zhvilluar alternativat e tyre me mjete demokratike dhe paqësore”, ku folësi kryesor ishte Lordi Griffiths of Fforestfach. Tema të tjera të rënësishme të konferencës ishin fuqizimi i demokracisë, lufta kundër krimit dhe korrupsionit, rigjenerimi i shoqërisë civile, dhe zhvillimi i ekonomisë së tregut. Konferenca synoi në rritjen e transparencës dhe mirëbesimit publik në aftësitë e sistemit politik shqiptar për të adresuar në mënyrë konstruktive shqetësimet kritike në një kontekst të paanshëm.

III. Pyetësorë dhe Studime Kërkimore

Në përputhje me programet e saj IDN-ja ka zhvilluar vazhdimisht një sërë pyetësorësh dhe anketash për marrjen e opinionit të publikut të gjerë ose të fokusuara në grupe të veçanta:

· Në periudhën Korrik – Gusht 2002 IDN-ja zhvilloi një pyetësor me qëllim marrjen e opinionit të publikut mbi pjesëmarrjen qytetare në qeverisje dhe vendim-marrje si dhe perceptimin e publikut mbi qeverisjen vendore. Pyetësorët u shpërndanë në 5 qytete të vendit dhe rezultatet e tij u publikuan nën titulin: “Për një komunitet aktiv në qeverisje”, botim që u shpërnda në njësi të qeverisjes vendore, OJF, institucione akademike si dhe organizata ndërkombëtare me aktivitet në Shqipëri etj.

Në vitin 2002 IDN-ja ishte pjesë e një skuadre të kontraktuar nga zyra e PNUDI-t në Shqipëri për të zhvilluar një pyetësor në rang kombëtar mbi sektorin civil. Rezultatet e këtij pyetësori u publikuan nga PNUD-i nën titullin: “Civil Society Partnership Statement 2002”, dhe përmban informacione praktike mbi organizatat e shoqërisë civile, funksionet, kontributet dhe mangësitë e tyre.
Në vitin 2005 IDN-ja u kontaktua nga South Eastern Europe Clearinghouse for the Control of Small Arms and Light Weapons (SEESAC)/ Saferworld / International Alert për të zhvilluar një pyetësor mbi gjendjen e Kompanive private të Sigurisë në Shqipëri, në kuadër të një studimi krahasues “Small Arms and Light Weapons and Private Security Companies in South Eastern Europe: A Cause or Effect of Insecurity?” (www.seesac.org/reports/psc.pdf).
Gjatë vitit 2006 IDN-ja, në cilësinë e partnerit vendor të DCAF-it (Qendrës së Gjenevës për Kontrollin Demokratik të Forcave të Armatosura), ndërmori një pyetësor mbi qeverisjen (menaxhimin) e forcave të armatosura, Policisë së Shtetit, Policisë Kufitare si dhe Shërbimeve Informative në Shqipëri., në kuadër të një studimi krahasues të SEE (Evropa Juglindore).
Në periudhën Maj-Qershor 2005, IDN në bashkëpunim me Akademinë e Policisë dhe studentë të shkencave sociale përgatitën dhe zhvilluan një pyetësor të titulluar: “Policimi në komunitet-realitete dhe sfida”. Ky pyetësor u përqëndrua në 4 komisariate të Policisë në Tiranë si dhe 5 qytete të tjera dhe u drejtohej 4 grupeve si më poshtë: punonjësve të policisë, komunitetit, nxënësve dhe mësuesve të shkollave të mesme si dhe komunitetit të biznesit. Qëllimi ishte vlerësimi i gjendjes në realitet për sa i përket ndikimit dhe efektivitetit të projekteve mbi policimin në komunitet. Rezultatet e këtij pyetësori u prezantuan në Konferencën IV Kombëtare si dhe u publikua në mediat elektronike dhe të shkruara. (link)
Në periudhën Korrik –Gusht 2006 IDN përgatiti dhe në bashkëpunim me studentë të Akademisë së Policisë “Arben Zylyftari” zhvilloi një pyetësor me temë: “Perceptimi i Komunitetit mbi disa shërbime të Policisë së Shtetit”. Pyetësorët u shpërndanë në 10 qarqe të vendit përkatësisht në Tiranë, Durrës, Shkodër, Lezhë, Elbasan, Korçë, Fier (Lushnjë), Berat, Vlorë, Gjirokastër. U plotësuan rreth 900 pyetësorë. Rezultatet dhe analiza e këtij pyetësori u dërguan edhe në Ministrinë e Brendshme dhe Drejtorinë e Përgjithshme si dhe në struktura të tjera qendrore dhe vendore të Policisë së Shtetit. Rezultatet u prezantuan edhe në një konferencë për shtyp si dhe u diskutuan në disa takime me punonjës dhe drejtues të strukturave vendore të policisë si në Tiranë, Lushnje etj. (link)